Büyük Ayetullah Mirza Şirazi Tarafından Verilen Tarihi Tütün Yasağı Fetvasının Yıldönümü; Anti-Sömürge Mücadelelerin Dönüm Noktası ve Bağımsız Şii Merci’nin Etkisinin Sembolü
Büyük Ayetullah Mirza Şirazi Tarafından Verilen Tarihi Tütün Yasağı Fetvasının Yıldönümü; Anti-Sömürge Mücadelelerin Dönüm Noktası ve Bağımsız Şii Merci’nin Etkisinin Sembolü
1 Cemadiülevvel, Şii dünyasının yüksek mercii merhum Ayetullah Uzma Seyyid Muhammed Hasan Hüseyni Şirazi, namıdiğer Mirza Şirazi tarafından verilen tarihi tütün yasağı fetvasının yıldönümüdür.
Kaçarlar dönemi sırasında gerçekleşen bu kader belirleyici eylem, iç diktatörlük ve İngiliz sömürgeciliğine karşı büyük bir hareket başlatmakla kalmamış, sarayın nihai teslimiyeti ve İngiliz Reji Şirketi’nin tekelinin feshi ile sonuçlanarak, dini merciinin İran halkını ve siyasi değişimlerini birleştirme yeteneğini ve derin etkisini kanıtlamıştır.
👈Bu konuya ilişkin olarak muhabirimden alınan habere dikkat edin:👉
Tütün yasağı hareketi ve Şii dünyasının yüksek mercii merhum Ayetullah Uzma Seyyid Muhammed Hasan Hüseyni Şirazi, namıdiğer Mirza Şirazi tarafından verilen tarihi fetva, modern İran tarihinin en önemli ve belirgin olayları arasında yer alır.
Hikaye, Nasıreddin Şah Kaçar’ın üçüncü Avrupa seyahati sırasında, aşırı harcamaları ve hazineyi tüketmesi nedeniyle, İran’ın tütün ve tütün mamullerinin ekimi, dağıtımı ve satışı konusundaki tekelci imtiyazı, döneminin İngiltere Başbakanı’na yakın olan “Major Talbot” a vermesiyle başladı.
Bu sömürgecilik anlaşması uyarınca, İngiliz Reji Şirketi, Eminüssultan dahil bazı saray yetkililerine rüşvet vererek, İran tütün pazarının tam tekelini ele geçirdi. Tarım ürünlerini en düşük fiyatlarla satın alıp, ağır bedellerle halka satmayı amaçlıyordu.
Bu imtiyazın devri, ülkenin farklı şehirlerinde yaygın bir memnuniyetsizlik ve protesto dalgasına yol açtı.
Seyyid Ali Ekber Fal Asiri Şiraz’da, Hac Mirza Cevad Ağa Müctehid Tebriz’de, Hac Şeyh Muhammed Taki Ağa Necefi İsfahan’da ve Mirza Aştiyani Tahran’da önemli din adamları olarak halk hareketlerini yönlendirdiler.
Kaçar hükümeti, protestoları baskı altına alıp sürgün ederek ayaklanmayı bastırmaya çalıştı, ancak Mirza Şirazi Samarra’dan birçok telgraf göndererek yabancıların ülke işlerine müdahalesini, Allah’ın namusuna, Kur’an’a ve İran’ın bağımsızlığına açıkça aykırı ilan etti.
Sarayın ilgisizliği ve Şah’ın elçisiyle yapılan müzakerelerin sonuçsuz kalması üzerine, Mirza Şirazi milletin gücüne dayanmada ısrar etti ve tarihi fetvasını verdi: “Bugün tütün ve tütün mamullerinin her türlü kullanımı, İmam Zaman ile savaşmak hükmündedir.”
Bu fetvanın verilmesiyle, ülke genelinde eşi benzeri görülmemiş bir milli dayanışma dalgası oluştu; Nasıreddin Şah’ın haremi de dahil olmak üzere nargile kullanımı yasaklandı ve nargileler kırıldı.
Ayaklanmanın genişlemesi ve halkın 48 saat içinde cihad ilanı ültimatomu sayesinde, Kaçar Şah’ı milletin ve merciinin iradesi karşısında geri adım attı ve bu sömürge imtiyazını tamamen iptal etmek zorunda kaldı.
Bu tarihi olay, bağımsız Şii merciinin, halkın haklarını savunmada ve sömürgecilik ile diktatörlüğe karşı durmada daima ön saflarda yer aldığını açıkça göstermiştir.
