آیتاللهالعظمی شیرازی: حکومتهای اسلامیِ غیرمعصوم مالک شرعی اموال عمومی نیستند و اموال آنها در حکم «مجهولالمالک» قرار دارد

آیتاللهالعظمی شیرازی: حکومتهای اسلامیِ غیرمعصوم مالک شرعی اموال عمومی نیستند و اموال آنها در حکم «مجهولالمالک» قرار دارد
نشست علمی روزانه آیتاللهالعظمی سید صادق حسینی شیرازی، روز پنج شنبه بیست و ششم ربیع الثانی سال 1448 برگزار شد.
در این نشست، همانند جلسات پیشین، معظمله به سوالات حاضران پیرامون مسائل مختلف فقهی پاسخ دادند.
آیتاللهالعظمی شیرازی با تبیین احکام فقهی مربوط به اموال و تصرفات حکومتها، به تشریح تفاوتهای میان حکومتهای اسلامیِ غیرمعصوم و حکومتهای غیراسلامی در مسئله مالکیت پرداختند.
معظمله در تبیین وضعیت مالکیت در حکومتهای اسلامی تصریح فرمودند: «در حکومتهای اسلامی که در رأس آنها امام معصوم یا مأذونِ خاص از طرف ایشان حضور ندارد، حاکمان مالک شرعی اموال عمومی نیستند؛ چرا که تصرف و تسلط آنها از باب یدِ مالکی محسوب نمیشود و کلیه این اموال در حکم مجهولالمالک قرار میگیرد که مالک اصلی آنها حضرت ولیعصرعجلالله تعالی فرجه الشریف میباشند.»
ایشان در ادامه با اشاره به حکم اموال در حکومتهای غیراسلامی خاطرنشان فرمودند: «در حکومتهای غیراسلامی، اصل اولی بر پایه قاعده ید و علامت مالکیت قرار دارد، مگر آنکه خلاف آن به اثبات برسد؛ بنابراین نمیتوان کلیه حکومتها را دارای یک حکم واحد دانست و میان آنها تمایز فقهی وجود دارد.»
معظمله همچنین با استناد به سیره فقهی علمای متقدم و اشاره به کتاب مرحوم کشفالغطاء فرمودند: «مرحوم شیخ جعفر کاشفالغطاء درباره اختیارات و اعطای مجوز به حکومتها رویکردی بر مبنای بررسی شرایط داشتند؛ ایشان پس از درخواست شاه وقت ایران، در ابتدا مجوز ندادند اما بهد از بررسی میدانیِ احوال مردم در شهرها و روستاها و اطمینان از عدم شکایت مردم و وجود رضایت نسبی، مجوزهای لازم را صادر فرمودند که این نمونه در کتب فقهی نیز به تفصیل ثبت و چاپ شده است.»




