چالش تدریس به زبان مادری در مناطق کردنشین سوریه؛ عقبنشینی دولت از وعدهها و تدام تبعیض آموزشی علیه اقلیتها
چالش تدریس به زبان مادری در مناطق کردنشین سوریه؛ عقبنشینی دولت از وعدهها و تدام تبعیض آموزشی علیه اقلیتها
اقدام تازه دولت جدید دمشق در محدود کردن آموزش زبان کردی به چند ساعت در هفته و اجباری ساختن زبان عربی برای دروس اصلی، موجی از اعتراضات گسترده دانشآموزی و خشم نخبگان فرهنگی را در شمال شرق سوریه برانگیخته است.
سیاستی دیرینه که نشان میدهد حاکمیت جدید نیز بهجای پاسداشت حق طبیعی اقلیتها، همان مسیر انحصارگرایی زبانی گذشته را پیش گرفته است.
تغییرات سیاسی اخیر در سوریه و برچیده شدن خودمختاری مناطق شمال شرقی، بار دیگر پرونده حقوق اولیه اقلیتها را در هالهای از ابهام و بیاعتمادی قرار داده است.
با وجود ادعاهای مطرحشده درباره رعایت حقوق اقوام، رفتارهای عملی دستگاههای دولتی نشان میدهد که ساختار قدرت در دمشق همچنان نسبت به رسمیت شناختن هویت زبانی و فرهنگی بخش زیادی از شهروندان خود با تردید و محدودیت برخورد میکند.
امری که موجی از نارضایتی را در بدنه جامعه کرد ایجاد کرده است.
به گزارش وبسایت خبری «رادیو فردا» در مقالهای به قلم ایلیا جزایری، بخشنامه جدید وزارت آموزش و پرورش سوریه آموزش زبان کردی را تنها به حداکثر سه جلسه در هفته و برای برخی دروس فرعی محدود کرده و تدریس علوم و ریاضیات را صرفاً به زبان عربی منوط ساخته است.
بر اساس گزارش شبکه خبری «الحُرَّه»، این تصمیم موجی از اعتراض های خیابانی دانشآموزانی را به دنبال داشته است که سالها تمام مقاطع تحصیلی را به زبان مادری گذراندهاند و اکنون این مصوبه را دور زدن حقوق اساسی خود و شبیهسازی همان سیاستهای نژادپرستانه و انحصارطلبانه گذشته میدانند.
به نوشته خبرگزاری «رویترز»، دانشآموزان و معلمان محلی تأکید دارند که تحمیل ناگهانی زبان عربی، مانعی جدی و عمدی در مسیر رشد تحصیلی نسل جوان ایجاد میکند.
با این حال، به گزارش «رادیو فردا»، پاسخ محمد عبدالرحمان ترکو، وزیر آموزش و پرورش دولت جدید به اعتراض های نمایندگان کُرد پارلمان تنها توجیه مشکلاتی نظیر کمبود معلم یا دشواری ورود به دانشگاه بوده است.
پاسخی که از نگاه منتقدان، فرار از مسئولیت حاکمیت در قبال تأمین زیرساختهای آموزشی برای همه شهروندان تلقی میشود.
از سوی دیگر، الهام احمد، از مسئولان برجسته کُرد، در گفتگوی اختصاصی با شبکه «الحُرَّه» با ابراز نارضایتی شدید از این مصوبه، آن را فرسنگها دور از خواستههای مشروع مردم دانست و بر ضرورت درج کامل حق آموزش به زبان مادری در قانون اساسی تأکید کرد.
کارشناسان معتقدند که برخورد انقباضی و حذفی حاکمیت دمشق با مسئله زبان مادری، نشان میدهد که شعارها درباره آیندهای متفاوت، هنوز در حد حرف باقی مانده و نادیده گرفتن حقوق اقلیتها میتواند بزرگترین چالش را در برابر شکلگیری یک همزیستی واقعی مسالمت آمیز ایجاد کند.
