اعتراف ناخواسته ریاض به ناکامی؛ عقبنشینی عربستان از رؤیاهای اقتصادی محمد بن سلمان، چشمانداز 2030 در بنبست، فروپاشی ابرپروژهها زیر فشار نفت ارزان و بحران سرمایهگذاری
اعتراف ناخواسته ریاض به ناکامی؛ عقبنشینی عربستان از رؤیاهای اقتصادی محمد بن سلمان، چشمانداز 2030 در بنبست، فروپاشی ابرپروژهها زیر فشار نفت ارزان و بحران سرمایهگذاری
افت ممتد قیمت نفت، فشار فزاینده بر بودجه عمومی و ناکامی در جذب سرمایه خارجی، عربستان سعودی را ناچار به عقبنشینی آشکار از وعدههای اقتصادی کرده و چشمانداز 2030 را وارد مرحلهای بحرانی ساخته است.
چشمانداز 2030 عربستان که با تبلیغات گسترده بهعنوان مسیر تحول اقتصادی معرفی شد، اکنون با واقعیتهای سخت مالی و اجرایی مواجه است.
کاهش قیمت نفت تا حدود 65 دلار در هر بشکه، توان دولت برای تأمین مالی پروژههای عظیم را بهشدت محدود کرده و ادامه بسیاری از طرحها را عملاً ناممکن ساخته است.
در نتیجه، ریاض ناچار به کوچکسازی اجباری پروژهها، تعلیق قراردادهای بزرگ و بازنگری در اولویتهای سرمایهگذاری شده است.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که بیکاری، بحران مسکن و افزایش هزینههای زندگی همچنان از مطالبات اصلی شهروندان سعودی به شمار میرود.
همزمان، کاهش توان مالی دولت، فاصله میان وعدههای اعلامشده و واقعیت اقتصادی را آشکارتر کرده و اعتماد سرمایهگذاران خارجی را با تردید جدی روبهرو ساخته است.
بر اساس تحلیلی که در والاستریت ژورنال منتشر شده، خطر تشدید تنشهای منطقهای، بهویژه احتمال درگیری میان امریکا و ایران، ریسک امنیتی پروژههای نفتی و توسعهای عربستان را بهطور چشمگیری افزایش داده است.
این گزارش تأکید میکند که چنین فضایی، هرگونه برنامهریزی بلندمدت اقتصادی را با نااطمینانی جدی مواجه میسازد.
از سوی دیگر، گزارشهای تحلیلی شبکه الحره نشان میدهد اهداف جذب سرمایه خارجی محقق نشده و تنها حدود یکسوم برنامههای اعلامی به نتیجه رسیده است.
در همین چارچوب، تغییر وزیر سرمایهگذاری و تمرکز بر هماهنگی با صندوق سرمایهگذاری دولتی، تلاشی برای مهار تبعات شکست تلقی میشود.
بازبینی گسترده پروژه نئوم، کاهش شدید اهداف جمعیتی و محدود شدن ابعاد دالاین، نماد فروپاشی ابرپروژههایی است که قرار بود موتور محرک اقتصاد جدید عربستان باشند.
تغییر تمرکز به حوزههایی مانند هوش مصنوعی و انرژیهای نو، بیش از آنکه انتخابی راهبردی باشد، عقبنشینی اجباری در برابر واقعیتهای اقتصادی تلقی میشود.
