پرونده ثبت جهانی کوچ عشایر چهارمحال و بختیاری ایران در مسیر تکمیل برای قرار گرفتن در فهرست میراث ناملموس یونسکو

پرونده ثبت جهانی کوچ عشایر چهارمحال و بختیاری ایران در مسیر تکمیل برای قرار گرفتن در فهرست میراث ناملموس یونسکو

کوچ عشایر چهارمحال و بختیاری به عنوان یکی از مهم‌ترین جلوه‌های میراث ناملموس ایران، در آستانه تکمیل پرونده برای ثبت در فهرست جهانی یونسکو قرار گرفته است.

اقدامی که با هدف حفاظت از این شیوه زندگی سنتی و معرفی ظرفیت‌های فرهنگی و زیستی آن در سطح بین‌المللی دنبال می‌شود.

پرونده ثبت جهانی کوچ عشایر چهارمحال و بختیاری در ادامه روند شناسایی و مستندسازی میراث ناملموس ایران در حال تکمیل است.

این شیوه زندگی که بر پایه جابه‌جایی فصلی دامداران در مناطق کوهستانی زاگرس در ایران شکل گرفته، یکی از نمونه‌های شاخص پیوند انسان با طبیعت و بهره‌برداری پایدار از منابع طبیعی به شمار می‌رود.

بنابر گزارش خبرگزاری ایسنا، مسئولان حوزه میراث فرهنگی اعلام کرده‌اند که تاکنون 27 عنصر از میراث فرهنگی ناملموس ایران در فهرست ملی به ثبت رسیده و روند ثبت آثار جدید همچنان ادامه دارد.

در این گزارش تأکید شده است که کوچ عشایر چهارمحال و بختیاری به دلیل ویژگی‌های منحصربه‌فرد فرهنگی، زیستی و آیینی، ظرفیت بالایی برای قرار گرفتن در فهرست میراث جهانی یونسکو دارد و پرونده آن در مراحل نهایی تکمیل قرار گرفته است.

کارشناسان میراث فرهنگی معتقدند کوچ عشایر تنها یک حرکت اقتصادی یا دامداری نیست، بلکه مجموعه‌ای از دانش بومی، مهارت‌های زیستی، نظام‌های اجتماعی و آیین‌های فرهنگی است که طی نسل‌ها شکل گرفته و منتقل شده است.

این سبک زندگی شامل سنت‌های مرتبط با موسیقی محلی، صنایع دستی و آیین‌های جمعی در مسیر کوچ نیز می‌شود که به آن هویت فرهنگی ویژه‌ای بخشیده است.

در صورت ثبت جهانی این اثر، امکان معرفی گسترده‌تر فرهنگ عشایری ایران در سطح بین‌المللی فراهم خواهد شد و همچنین زمینه‌ای برای تقویت گردشگری فرهنگی و حمایت از جوامع کوچ‌نشین در مناطق مختلف کشور ایجاد می‌شود.

از سوی دیگر، برخی پژوهشگران حوزه فرهنگ بومی تأکید دارند که ثبت جهانی چنین میراثی می‌تواند نقش مهمی در جلوگیری از فراموشی سبک‌های زندگی سنتی ایفا کند.

پژوهشگران هم چنین معتقدند تغییرات اقلیمی، توسعه شهری و کاهش جمعیت عشایری، ضرورت ثبت و حفاظت از این میراث زنده را دوچندان کرده است.

همچنین به گفته فعالان فرهنگی، توجه به کوچ عشایر می‌تواند به افزایش آگاهی عمومی نسبت به اهمیت تنوع فرهنگی و زیستی کشور کمک کند.

این موضوع علاوه بر ارزش فرهنگی، می‌تواند به عنوان یک ظرفیت اقتصادی در حوزه گردشگری تجربه‌محور نیز مورد توجه قرار گیرد.