سرکوب سازمانیافته آموزش دختران در افغانستان؛ آموزش آنلاین زیر سایه فقر، بیبرقی و انسداد ایدئولوژیک

سرکوب سازمانیافته آموزش دختران در افغانستان؛ آموزش آنلاین زیر سایه فقر، بیبرقی و انسداد ایدئولوژیک

چهار سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، محرومیت دختران افغانستان از آموزش حضوری به سیاستی ساختاری تبدیل شده و آموزش آنلاین، با وجود همه محدودیتها، تنها روزنه شکننده برای ادامه تحصیل باقی مانده است.
افغانستان امروز با یکی از عمیقترین بحرانهای آموزشی جهان روبهروست.

بحرانی که بیش از همه، دختران را هدف قرار داده است.
به گزارش طلوع نیوز، ممنوعیت آموزش حضوری برای دختران، که از تعطیلی دبیرستانها آغاز شد و با بسته شدن دانشگاهها تداوم یافت، این کشور را به تنها نمونه رسمی محرومسازی گسترده آموزشی بر اساس جنسیت در جهان تبدیل کرده است.

این سیاست، پیامدهای آنی و بلندمدتی بر ساختار اجتماعی، اقتصادی و انسانی افغانستان برجای گذاشته است.
بر اساس دادههای منتشرشده از سوی یونسکو، تنها ۱۷ درصد از دختران در سن دبیرستان امکان ادامه تحصیل دارند و این رقم در مناطق روستایی به کمتر از ۵ درصد میرسد.

همزمان، گزارشهای تحلیلی رسانههای منطقهای نشان میدهد که اختلافات درونی طالبان و تفسیرهای سختگیرانه ایدئولوژیک، مانع هرگونه بازگشایی نظاممند مدارس دخترانه شده است؛ حتی با وجود اعلام نظر برخی محافل دینی مبنی بر مجاز بودن آموزش دختران.

در چنین شرایطی، آموزش آنلاین بهعنوان گزینهای جایگزین مطرح شده، اما خود با موانع جدی روبهروست.
طبق آمار اتحادیه بینالمللی مخابرات، تنها ۱۹ درصد خانوارهای افغانستان به اینترنت دسترسی دارند و شکاف دیجیتال جنسیتی همچنان عمیق است.

افزون بر آن، فقر گسترده، قطعیهای طولانی برق و نگرانیهای امنیتی، استفاده پایدار از این شیوه آموزشی را دشوار کرده است.
گزارشهای پژوهشی دانشگاهی نشان میدهد که کیفیت محتوای آموزشی و نبود تعامل مستقیم با معلم، اثربخشی این آموزشها را بهشدت کاهش داده است.

پیامدهای این محرومیت فراتر از آموزش است. بر پایه هشدارهای منتشرشده از سوی بانک جهانی، تداوم این روند میتواند در دهه آینده به کاهش چشمگیر توان اقتصادی و افزایش آسیبهای اجتماعی، از جمله ازدواج زودهنگام، منجر شود.

در چنین فضایی، آموزش آنلاین بیش از آنکه راهحل باشد، نمادی از مقاومت خاموش دخترانی است که در تاریکی بیبرقی، از فراموش شدن میگریزند.




