برافراشتن چادرهای سوگ بر ستونهای صفوی؛ نگاهی به پیشینه و آداب آیین کهن و ۶۰۰ ساله «خیمههای عاشورایی زرقان» در استان فارس ایران
برافراشتن چادرهای سوگ بر ستونهای صفوی؛ نگاهی به پیشینه و آداب آیین کهن و ۶۰۰ ساله «خیمههای عاشورایی زرقان» در استان فارس ایران
مردان شهر تاریخی زرقان در استان فارس ایران در آستانه ماه محرم، در بستری از همبستگی بینظیر مردمی و با طنین لبیک یا حسین علیه السلام، خیمههای عظیمی به ارتفاع بیش از ۱۲ متر را برپا میدارند تا آیینی ماندگار از دوران صفویه را که به ثبت ملی رسیده است، به تماشا بگذارند.
با فرا رسیدن ماه محرم، شهر زرقان در استان فارس ایران بار دیگر تجلیگاه یکی از منحصربهفردترین و باشکوهترین آیینهای عاشورایی ایران میشود.
سنتی دیرینه به نام «خیمههای عاشورایی زرقان» که ریشههای تاریخی آن به دوران صفویه بازمیگردد و قرنهاست هویت مذهبی و اجتماعی این دیار را نمایندگی میکند.
این آیین ملی که در سال ۱۳۹۱ در فهرست آثار معنوی کشور به ثبت رسیده، جلوهای تمامعیار از انسجام، مروت و همدلی مردمی است.
در این مراسم، خیمههایی با وسعت بیش از ۵۰ مترمربع و ارتفاعی فراتر از ۱۲ متر، بر روی شش ستون چوبیِ بلندِ آذینشده با پرچمهای سرخ حسینی استوار میشوند.
عظمت این سازهها به گونهای است که برای برافراشتن هر کدام از آنها، بیش از ۱۵۰ نفر از مردان شهر دست در دست هم میدهند و با همکاری جمعی و ساختاری نظاممند، حماسهای شهری را رقم میزنند.
مراحل اجرای این آیین بسیار تماشایی و فرآیندی دقیق دارد.
ابتدا ستونهای چوبی با زاویهای حدود ۴۵ درجه از روی دیوارهای حسینیه بالا کشیده شده و پایههای آنها در جای خود تثبیت میشوند.
سپس پارچه سنگین و عظیم خیمه روی ستونها پهن شده و دهها طناب محکم از گوشههای آن آویزان میگردد.
در لحظه اوج مراسم، مردان با فریادهای همدلانه و طنینانداز «یا حسین»، «یا علی» و «یا زینب»، طنابها را از سوی دیگرِ بام حسینیه میکشند تا سازه به آرامی برافراشته شود؛ لحظهای باشکوه که با اشک شوق و دگرگونی احوال حاضران همراه است.
این خیمهها تا روز سیزدهم محرم پابرجا میمانند.
در طول این ایام، حسینیههای زرقان در سایهسار این سقفهای سنتی، میزبان برنامههایی چون قرائت زیارت عاشورا و روضهخوانی در صبحگاه، اجرای تعزیههای کهن در عصرگاه و آیینهای پرشور زنجیرزنی و سینهزنی در شبها هستند تا عشق به حضرت سیدالشهدا علیهالسلام را نسل به نسل به آینده منتقل کنند.
