گرامیداشت روز جهانی سلامت روان با تأکید سازمان جهانی بهداشت بر ارتقای آگاهی عمومی و بازخوانی ظرفیتهای آرامشبخش آموزههای قرآن کریم و اهلبیت علیهم السلام

گرامیداشت روز جهانی سلامت روان با تأکید سازمان جهانی بهداشت بر ارتقای آگاهی عمومی و بازخوانی ظرفیتهای آرامشبخش آموزههای قرآن کریم و اهلبیت علیهم السلام

همزمان با دهم اکتبر «روز جهانی سلامت روان» به عنوان شناختهشدهترین و اصلیترین مناسبت سالانه توسط سازمان جهانی بهداشت (WHO) برای ارتقای آگاهی عمومی، کاهش برچسبهای اجتماعی و بهبود دسترسی به خدمات بهداشت روانی در سرا سراسر جهان برگزار میشود.

در جهان پرشتاب و پرفشار امروز، نگاه جامع به اختلالات روانی و بهرهگیری از رویکردهای تلفیقی — میان علوم پزشکی مدرن و باورهای معنوی — نقش بسزایی در ارتقای کیفیت زندگی، پیشگیری از آسیبهای روحی و ایجاد پایداری روانی در جوامع ایفا میکند.

سلامت روان بر اساس تعریف سازمان جهانی بهداشت، تنها به معنای نبود اختلال یا بیماری روانی نیست، بلکه حالتی از رفاه کامل جسمی، روانی و اجتماعی است که در آن فرد قادر است تواناییهای خود را بشناسد، با استرسهای معمول زندگی کنار بیاید، به شکل مفید کار کند و در جامعه خود نقش مؤثری داشته باشد.

نامگذاری دهم اکتبر به عنوان این روز بینالمللی، فرصتی جهانی برای سیاستگذاران، متخصصان بهداشت و نهادهای مدنی فراهم میآورد تا بر اهمیت روانپزشکی جامعهنگر، توسعه خدمات روانشناختی و حمایت از اقشار آسیبپذیر تأکید کنند و مانع از انزوای افراد مبتلا به چالشهای روحی شوند.

پژوهشهای نوین سلامت روانی نشان میدهند که در کنار مداخلههای روانشناسی و دارویی، مؤلفههای معنوی و سبک زندگی اخلاقی نیز نقش روانتثبیتکننده و بازدارندهای در برابر بحرانهای روحی، افسردگی و اضطراب دارند.

در معارف اسلامی، سلامت روان از جایگاه ویژهای برخوردار است و تعادل میان روح و جسم به عنوان پایه رفتارهای سالم فردی و اجتماعی شناخته میشود.

آموزههای دینی با ارائه نگرشی معنابخش به جهان هستی، تعریفی روشن از هدف زندگی دست میدهند که مانع از بروز پوچی و ناامیدی در انسان میشود.

در آموزههای قرآن کریم، توکل به خدای متعال، صبر در برابر مصائب و یاد الهی به عنوان آرامشبخشترین عناصر برای روان انسان مطرح شدهاند؛ آنجا که خداوند در آیه ۲۸ سوره رعد میفرماید: «أَلَا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ» (آگاه باشید که تنها با یاد خدا دلها آرام میگیرد).

قرآن کریم با ترویج مفاهیمی چون امید به رحمت الهی و پرهیز از یاس، سازوکارهای روانی نیرومندی را برای مقابله با استرسهای شدید زندگی ارائه میدهد.

همچنین در روایات متعدد اهلبیت علیهمالسلام، بر حفظ آرامش، کنترل خشم، حسنظن و پرهیز از حسد و کینه که ریشه بسیاری از اختلالات روحی هستند، تأکید فراوان شده است.

امیرالمومنین حضرت علی علیه السلام در کلامی جامع میفرمایند: «العَافِيَةُ عَشَرَةُ أَجْزَاءٍ، تِسْعَةٌ مِنْهَا فِي الصَّمْتِ إِلاَّ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ، وَوَاحِدٌ فِي تَرْكِ مُجَالَسَةِ السُّفَهَاءِ»؛
«عافیت و تندرستی (تن و روان) ۱۰ بخش دارد؛ ۹ بخش آن در سکوت و خاموشی است — مگر از یاد خدا — و یک بخش آن در ترک همنشینی با نادانان و سفیهان است.»

این کلام گهربار گواهی بر این است که انضباط رفتاری و بهداشت ذهنی، سلامتی و جامعهپذیری روان را تضمین میکند.

آموزههای اهلبیت علیهم السلام با توصیه به دعا، ارتباطات سالم خانوادگی و صلهرحم، شبکهای حمایتی برای ارتقای سلامت روان در جامعه ایجاد مینمایند.





