آینده جنگهای جهان با گسترش رباتها و هوش مصنوعی؛ حرکت تدریجی نبردها از درگیری انسانی به سوی رویارویی سامانههای بدون سرنشین در میدانهای جنگ
آینده جنگهای جهان با گسترش رباتها و هوش مصنوعی؛ حرکت تدریجی نبردها از درگیری انسانی به سوی رویارویی سامانههای بدون سرنشین در میدانهای جنگ
افزایش استفاده از پهپادها، رباتهای نظامی و سامانههای مبتنی بر هوش مصنوعی در جنگهای معاصر، از جمله در اوکراین، بحثها درباره آینده جنگها را به سمت احتمال کاهش نقش انسان و افزایش درگیری میان ماشینها سوق داده است.
در سالهای اخیر، ماهیت جنگها در جهان به شکل قابل توجهی در حال تغییر است و فناوریهای نوین نظامی بهتدریج جایگزین بخشی از نیروهای انسانی در میدانهای نبرد میشوند.
پهپادها، رباتهای زمینی و سامانههای مجهز به هوش مصنوعی اکنون در بسیاری از درگیریهای نظامی نقش فعال دارند و همین موضوع باعث شده تحلیلگران از ورود جهان به مرحلهای تازه در تاریخ جنگها سخن بگویند.
بنابر گزارش منتشر شده توسط «بیبیسی فارسی»، برخی شرکتهای فعال در حوزه فناوریهای دفاعی اعلام کردهاند که در آینده ممکن است تعداد سامانههای رباتیک در میدانهای جنگ از نیروهای انسانی پیشی بگیرد و حتی برخی عملیاتها بدون حضور مستقیم انسان انجام شود.
این گزارش تأکید میکند که چنین روندی نهتنها در اوکراین، بلکه در سایر نقاط جهان نیز در حال گسترش است.
در همین چارچوب، نمونههایی از کاربرد گسترده پهپادها در جنگ اوکراین نشان داده که سامانههای بدون سرنشین میتوانند نقش تعیینکنندهای در تغییر معادلات میدانی داشته باشند.
همزمان در مناطق دیگر نیز ارتشها به سمت استفاده بیشتر از فناوریهای خودکار و نیمهخودکار حرکت کردهاند.
از سوی دیگر، شرکتهای تسلیحاتی جدید مانند «اندوریل اینداستریز» در حال توسعه سامانههایی هستند که با استفاده از هوش مصنوعی، بخشی از فرآیند هدفگیری و عملیات را به صورت خودکار انجام میدهند.
همچنین اندیشکدههایی مانند «مؤسسه رند کورپوریشن» این روند را نشانهای از تغییر بنیادین در ساختار جنگهای آینده و حرکت به سمت نبردهای رباتیک میدانند.
با وجود این پیشرفتها، نهادهای حقوق بشری از جمله «سازمان عفو بینالملل» هشدار دادهاند که افزایش استقلال سامانههای تسلیحاتی میتواند مسئولیتپذیری در جنگ را با چالشهای جدی مواجه کند و پیامدهای اخلاقی و حقوقی گستردهای به همراه داشته باشد.
در مجموع، روند جهانی نشان میدهد که جنگها بهتدریج از درگیریهای صرفاً انسانی فاصله گرفته و به سمت ترکیبی از انسان، ماشین و سامانههای هوشمند حرکت میکنند.
روندی که میتواند در آینده، ساختار امنیت بینالملل و ماهیت نبردها را بهطور اساسی دگرگون کند.
