استراتژیهای چندگانه آنکارا؛ تحلیل بازی پیچیده دولت ترکیه در سیاست داخلی و خارجی؛ از معاملات پنهان تسلیحاتی تا تضاد در شعار و عمل
استراتژیهای چندگانه آنکارا؛ تحلیل بازی پیچیده دولت ترکیه در سیاست داخلی و خارجی؛ از معاملات پنهان تسلیحاتی تا تضاد در شعار و عمل
افشاگریهای اخیر رسانههای نزدیک به دولت ترکیه درباره واگذاری سامانههای پدافندی اس-۴۰۰ به کشورهای حاشیه خلیج فارس، بار دیگر پرده از مدل حکمرانی چندلایه رجب طیب اردوغان برداشت.
رئیسجمهور ترکیه که پیش از این با حذف متحدان سیاسی دیرین خود ساختار قدرت داخلی را بازتعریف کرده بود، در سیاست خارجی نیز مدل نوینی از موازنه عملگرایانه و (پراگماتیستی) را به نمایش گذاشته است.
رویکردی که در آن، سازشهای پنهان با غرب و معاملات تسلیحاتی منطقه، همزمان با شعارهای تند رسانهای پیش میرود.
ساختار حکمرانی رجب طیب اردوغان در طول دو دهه گذشته، همواره بر پایه رفتارهای استراتژیک و تغییر جهتهای ناگهانی استوار بوده است.
در پهنه سیاست داخلی، او با هوشمندی چهرههای برجسته و متحدان کلیدی خود مانند علی باباجان، احمد داووداوغلو و عبدالله گل را پس از تثبیت قدرت از خود راند تا تکمحوری دولت را حفظ کند.
این مدل رفتاری، به شکلی پیچیدهتر در دکترین دیپلماتیک آنکارا نیز رسوخ کرده است؛ به گونه ای کهرجب طیب اردوغان از یک سو تندترین شعارهای ضد اسرائیلی را سر میدهد، اما از سوی دیگر، پیمانکاران بزرگ ترکیهای با چراغ سبز دولت، مشارکت فعالی در پروژههای شهرکسازی اسرائیل دارند و مبادلات تجاری دو کشور از کانالهای موازی جریان دارد.
همچنین نقشآفرینی دوگانه ترکیه در بحران سوریه، حمایت همزمان از برخی گروههای معارض مانند حماس و توافق با روسیه، نمونه دیگری از این تضادهاست.
به گزارش خبرگزاری اسکاینیوز عربی با استناد به تحلیل روزنامه حریت ترکیه، این بازی پیچیده اخیراً به حوزه حساس پدافند موشکی نیز کشیده شده است.
عبدالقادر سلوی، روزنامهنگار نزدیک به کاخ ریاستجمهوری ترکیه فاش کرد که آنکارا در یک چرخش استراتژیک، سامانههای اس-۴۰۰ خریداریشده از روسیه را به یکی از کشورهای حاشیه خلیج فارس (احتمالاً قطر یا امارات) واگذار کرده است.
رجب طیب اردوغان با این اقدام به دنبال یک بازی دو سر برد است؛ چراکه خروج اس-۴۰۰ از خاک ترکیه، شرط اصلی واشنگتن برای بازگشت آنکارا به پروژه جنگندههای اف-۳۵ است و حالا ترکیه بدون تنش مستقیم با مسکو، مسیر دریافت تسلیحات آمریکایی را هموار میکند.
نکته واجد اهمیت دیگر در گزارش روزنامه حریت، تلاقی این معامله با معادلات امنیتی ایران است.
امارات و قطر که پیش از این آسیبپذیری خود را در تنشهای موشکی منطقه حس کرده بودند، اکنون خریدار سامانهای هستند که ترکیه از آن برای موازنه قدرت استفاده میکند.
این اقدام نشان میدهد که دولت رجب طیب اردوغان چگونه همزمان با حفظ روابط با ایران و روسیه، توافقات راهبردی خود با آمریکا و کشورهای خلیج فارس را پیش میبرد تا بیشترین امتیاز اقتصادی و نظامی را کسب کند.
