آیت‌الله العظمی شیرازی: اعراض مشهور فقها هم جابر ضعف سند و دلالت روایت است و هم کاسر اعتبار آن؛ حتی مخالفان این قاعده نیز در عمل به آن پایبند بوده‌اند
آیت‌الله العظمی شیرازی: اعراض مشهور فقها هم جابر ضعف سند و دلالت روایت است و هم کاسر اعتبار آن؛ حتی مخالفان این قاعده نیز در عمل به آن پایبند بوده‌اند
نشست علمی روزانه آیت‌الله‌العظمی سید صادق حسینی شیرازی، روز شنبه سوم جمادل الثانی سال 1448 برگزار شد.
در این نشست، همانند جلسات پیشین، معظم‌له به سوالات حاضران پیرامون مسائل مختلف فقهی پاسخ دادند.
آیت‌الله العظمی شیرازی با تبیین جایگاه «اعراض مشهور» در علم اصول و فقه فرمودند: مقصود از اعراض، صرفاً اعراض اجماعی که حجیت آن بلااشکال است، نیست؛ بلکه اعراض اکثر فقها (حدود نود درصد) نیز همین حکم را دارد، بر همین اساس، همان‌گونه که عمل مشهور «جابر» روایت ضعیف است، اعراض مشهور نیز «کاسر» روایت معتبر بوده و هم اعتبار سندی و هم اعتبار دلالی (ظهور) آن را می‌شکند.
معظم‌له در پاسخ به این پرسش که چرا باید از یک روایت صحیح‌السند چشم‌پوشی کرد، خاطرنشان فرمودند: وقتی فقهای مشهور که همگی متدین، متقی و عادل هستند از روایتی با سند قوی اعراض می‌کنند، این امر خود نشانه وجود اشکال و خللی در آن روایت است. و مشهور فقها در هر چهار محورِ «اعراض»، «جبر»، «سند» و «دلالت» به همین مبنا عمل کرده‌اند.
ایشان همچنین با اشاره به دیدگاه برخی از فقها که در مقام نظر، منکر حجیتِ جبر و کسرِ شهرت هستند، تأکید فرمودند: حتی بزرگانی همچون شهید ثانی و محقق اردبیلی که در برخی موارد اعراض را کاسر و جابر نمی‌دانند، در بسیاری از استنباط‌های فقهی خود بر طبق همین قاعده جبر و کسر عمل کرده‌اند.
