افزایش بیسابقه هزینههای تحصیل و فشارهای معیشتی بر خانوارهای ایرانی؛ تهدید عدالت آموزشی و افزایش احتمال ترک تحصیل در آستانه سال تحصیلی جدید
افزایش بیسابقه هزینههای تحصیل و فشارهای معیشتی بر خانوارهای ایرانی؛ تهدید عدالت آموزشی و افزایش احتمال ترک تحصیل در آستانه سال تحصیلی جدید
در آستانه آغاز سال تحصیلی جدید در ایران، جهش چشمگیر شهریههای آموزشی، نوسانات قیمتی نوشتافزار و صعود ناگهانی هزینههای جانبی نظیر سرویس و لباس فرم، خانوادههای ایرانی بهویژه طبقات کمدرآمد و اقشار کارگری را با بحران جدی مالی مواجه کرده است.
این فشار مضاعف که حاصل افت قدرت خرید و تورم افسارگسیخته است، خطر محرومیت از تحصیل، تغییر اجباری کیفیت آموزش و گسترش نابرابریهای اجتماعی را در سراسر کشور پررنگتر میسازد.
با نزدیک شدن به ماه مهر و آغاز سال تحصیلی جدید، محاسبه هزینههای سرسامآور ثبتنام، نوشتافزار و ایابوالذهاب، موجی از نگرانی را در میان اقشار مختلف جامعه ایران ایجاد کرده است.
رشد تورم در کنار کاهش درآمدهای واقعی موجب شده تا بسیاری از والدین توان تأمین حداقلهای آموزشی را برای فرزندان خود نداشته باشند و میان تأمین معیشت اولیه و هزینههای تحصیل، در دو راهی سختی قرار گیرند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در وبسایت خبری «یورونیوز فارسی»، افزایش جهشی شهریهها در مدارس غیردولتی و دانشگاهها ازجمله دانشگاه آزاد اسلامی در ایران، منجر به ریزش چشمگیر آمار محصلان و اتخاذ تصمیمات اجباری توسط خانوادهها شده است.
در حالی که مصوبات رسمی نرخ افزایش شهریه را حدود ۳۵ درصد تعیین کردهاند، ارزیابیهای میدانی نشان میدهد که هزینههای دریافتی در مواردی تا دو برابر افزایش یافته است.
همچنین دادههای اتحادیههای صنفی نوشتافزار حاکی از رشد ۱۰۰ درصدی قیمت کاغذ و دفتر است که در کنار هزینههای میلیونی بستههای حداقل لوازمالتحریر، بار مالی نوظهوری را بر دوش اقشار شهری و دانشجویان بار کرده است.
همزمان، گزارش خبرگزاری «ایلنا» از وضعیت خانوادههای کارگری، بهویژه کارگران فصلی و روزمزد در مناطق مختلف کشور نشان میدهد که اقشار آسیبپذیر با چالشهای مضاعفی مانند رشد ۶۰ درصدی کرایه سرویس مدارس و نرخهای بالای لباس فرم مواجه هستند.
فقدان درآمد ثابت و ناپایداری شغلی سبب شده که این خانوادهها حتی توان ارائه حداقلهای آموزشی به فرزندان خود را نداشته باشند و نگران افت کیفیت یا ترک تحصیل فرزندانشان باشند؛ روندی که در صورت عدم اتخاذ تدابیر حمایتی، شکاف آموزشی را بیش از پیش عمیقتر خواهد کرد.
آموزش و یادگیری یکی از حقوق بنیادی انسانها و از تأکیدهای همیشگی در آموزه های اسلامی جهت رشد فردی و تکامل جوامع است.
کارشناسان معتقدند که فراهم کردن بستر عادلانه و رایگان برای تحصیل کودکان و نوجوانان، وظیفهای ساختاری است که غفلت از آن میتواند آثار زیانباری مانند افزایش بیسوادی، ناعدالتی اجتماعی و تضعیف سرمایه انسانی کشور را به همراه داشته باشد.
از این رو، ایجاد سازوکارهای کنترلی، اعطای بستههای حمایتی و نظارت دقیق بر دریافت شهریهها، مطالبهای جدی جهت حفظ کرامت خانوادهها و صیانت از آینده فرزندان این مرز و بوم است.
