اعمال شب و روزهای ماه محرم

اعمال شب و روزهای ماه محرم

شب‌زنده‌داری اولین شب از ماه محرم و روزه‌داری اولین روز این ماه در کنار برپایی مراسم عزای سرور و سالار شهیدان، توصیه‌ شده‌ترین اعمال ماه محرم‌الحرام است.

ماه محرم، ماه عظمت شیعه و پیروزی قطعی و مسلم حق بر باطل از فردا آغاز می‌شود.

برای شب‌ها و روزهای ماه محرم، از سوی بزرگان و ائمه اطهار علیهم السلام اعمال مستحبی توصیه شده است که عمل به آنها در کسب فیوضات این ماه به ما کمک خواهد کرد.

اعمال شب اول ماه محرم

نماز؛ شب اول ماه محرم چند نماز دارد که از جمله آنها نمازی دو رکعتی است که در هر رکعت بعد از حمد ۱۱ مرتبه سوره‌ توحید خوانده می‌شود.

در فضیلت این نماز آمده است که: خواندن این نماز و روزه داشتن روزش موجب امنیت است و کسی که این عمل را انجام دهد، گویا تمام سال بر کار نیک مداومت داشته است. احیای شب اول محرم و انجام دعا و نیایش نیز از اعمال توصیه شده شب اول محرم الحرام است.

اعمال روز اول محرم

اول محرم هر سال اولین روز سال قمری است.

از امام محمدباقر علیه السلام روایت شده است: آن کس که این روز را روزه بدارد، خداوند دعایش را اجابت می‌کند، همانگونه که دعای زکریا علیه السلام را اجابت کرد.

همچنین برای این روز نمازی دو رکعتی توصیه شده است که پس از اقامه آن سه بار دعای «اللّهم انت الاله القدیم و هذه سنهٌ جدیدهٌ فاسئلک فیها العصمه من الشیطان و القوَّه علی هذه النّفس الامّاره بالسُّوء؛ بارالها! تو خدای قدیم و جاودانی و این سال، سال نو است، از تو می‌خواهم که مرا در این سال از شیطان حفظ کنی و بر نفس اماره (راهنمایی کننده) به بدی پیروز سازی»، باید خوانده شود.

برای سومین روز از ماه محرم از پیامبر خدا صلی الله علیه و آله نقل شده است هر کس در این روز روزه بگیرد، خداوند دعایش را اجابت کند. همچنین روزه گرفتن در روز هفتم محرم نیز جزو اعمال مستحبی است.

اعمال شب عاشورا

برای این شب خاص چند نماز در روایات آمده است که یکی از آنها چنین است: چهار رکعت نماز که در هر رکعت بعد از سوره‌ حمد، ۵۰ بار سوره‌ توحید خوانده می‌شود.

پس از پایان نماز، ۷۰ بار «سبحان الله والحمدالله و لا اله الاّ الله و الله اکبر ولا حول ولا قوه الاّ بالله العلیّ العظیم» خوانده می‌شود.

احیای این شب در کنار مضجع شریف امام حسین علیه السلام و دعا و نیایش نیز از اعمال توصیه شده است.

در فضیلت احیاى این شب روایت شده که کسی که این شب را زنده‌داری کند مثل آن است که «عبادت کرده باشد به عبادت جمیع ملائکه و عبادت در آن مقابل هفتاد سال است».

و اگر کسى این توفیق را داشت که این شی را در کربلا باشد و امام حسین علیه السلام را زیارت و تا صبح در حرم بیتوته کند، خدا او را در جمله شهدا با آن حضرت محشور می‌فرماید.

اعمال روز عاشورا

رها کردن هر کاری و عزاداری بر امام حسین علیه السلام و شهدای کربلا، مهم‌ترین عمل و شایسته هر انسانی است که انجام دهد.

در این مورد از امام رضا علیه السلام نقل شده است هر کس کار و کوشش را در این روز رها کند خداوند خواسته‌هایش را برآورد و هر کس این روز را با حزن و اندوه سپری کند، خداوند قیامت را روز خوشحالی او قرار دهد.

زیارت امام حسین علیه السلام نیز بسیار توصیه شده است.

روزه گرفتن در این روز کراهت دارد؛ ولی بهتر است بدون قصد روزه، تا بعد از نماز عصر از خوردن و آشامیدن خودداری شود، آب دادن به زائران امام حسین علیه السلام، خواندن سوره توحید هزار مرتبه، خواندن زیارت عاشورا و گفتن هزار بار ذکر «اللّهم العن قتله الحسین(ع) دیگر اعمال این روز است.

روزه روز بیست و یکم محرم نیز از اعمال توصیه شده است.

قمه زنی

در فرهنگ عزاداری حضرت سیدالشهدا علیه السلام، قمه‌زنی تجلی‌گاه شور، عشق مفرط و وفاداری بی‌حدومرز به خاندان عصمت و طهارت علیهم السلام است.

این آیین که به طور سنتی در نخستین ساعات بامداد روز عاشورا و هم‌زمان با سپیده‌دم دهم محرم انجام می‌شود، نمادی از مواسات، همدردی و شریک شدن در مصائب و جراحت‌های امام حسین علیه السلام و یاران فداکارشان در صحرای کربلا است.

عزاداران با جاری کردن خون خود، آمادگی، شجاعت و بی‌باکی خویش را برای فدا کردن جان در راه عقیده به تصویر می‌کشند و پیوندی خونی و ناگسستنی با ولایت برقرار می‌سازند.

این اقدام، علاوه بر تسکین قلب داغدار شیعیان در مصیبت عظمای کربلا، شور حسینی را در دل‌ها زنده نگه می‌دارد و بیعت تا پای جان را در رکاب حق تجدید می‌کند.