گذری بر زندگانی امالمؤمنین حضرت ماریه قبطیه سلام الله علیها؛ بانوی پاکدامن تاریخ اسلام و مادر ابراهیم علیه السلام فرزند رسول خدا صلی الله علیه و آله
گذری بر زندگانی امالمؤمنین حضرت ماریه قبطیه سلام الله علیها؛ بانوی پاکدامن تاریخ اسلام و مادر ابراهیم علیه السلام فرزند رسول خدا صلی الله علیه و آله
بر اساس منابع معتبر تاریخی، درگذشت امالمؤمنین حضرت ماریه قبطیه سلاماللهعلیها، مادر گرامی حضرت ابراهیم علیهالسلام، در ماه محرم سال ۱۵ هجری قمری رخ داده است.
بانوی مکرمهای که پس از سالها زندگی پربار توأم با زهد، تقوا و وفاداری به آستان رسالت، در مدینه منوره دار فانی را وداع گفت و پیکر مطهر وی پس از اقامه نماز، در قبرستان شریف بقیع به خاک سپرده شد تا آرامگاه پاکش برای همیشه یادآور زهد و طهارت زنان صدر اسلام باشد.
امالمؤمنین حضرت ماریه قبطیه سلاماللهعلیها که با کنیه مبارک «امابراهیم» از ایشان یاد میشود، از زمره زنان بزرگ و باوقار تاریخ اسلام به شمار میروند که افتخار همسری رسول رحمت، حضرت محمد مصطفی صلیاللهعلیهوآله، شرف مادری حضرت ابراهیم علیهالسلام و توفیق محبت و ارادت به اهلبیت اطهار علیهمالسلام نصیبشان گردید.
تبار ایشان به خاندان بزرگی از قبطیان مصر بازمیگشت.
در سال هفتم هجری، مقوقس حاکم مصر، ایشان را به همراه هدایایی دیگر به پیشگاه رسول خدا صلیاللهعلیهوآله فرستاد.
آن بانوی بزرگوار در طول سفر به سوی مدینه منوره، حقیقت را بازشناخت و به آیین اسلام درآمد و پس از ورود به مدینه، رسول خدا صلیاللهعلیهوآله ایشان را به شرف همسری خویش مفتخر ساخت.
حضرت ماریه سلاماللهعلیها به سبب پاکدامنی، حسن خلق، عفت، کثرت عبادت، بردباری و وقار خویش، جایگاهی ممتاز در میان همسران پیامبر داشتند.
محبت و ملاطفت ویژه رسول خدا صلیاللهعلیهوآله نسبت به ایشان، حسادت برخی از همسران را برانگیخت؛ تا جایی که بسیاری از مفسران، آیات آغازین سوره تحریم را ناظر بر رویدادهای برخاسته از این حسادت دانستهاند.
در این آیات، خداوند متعال به پیامبر خدا صلی الله علیه و آله محبوب خود تسلی داده و به ایشان سفارش میفرماید که به خاطر خشنودی همسران، آنچه را خدای متهال بر او حلال ساخته، بر خود حرام نسازد.
در سال هشتم هجری، حضرت ابراهیم علیهالسلام از بطن مطهر حضرت ماریه سلاماللهعلیها چشم به جهان گشود و این ولادت خجسته، سرور و شادمانی بیکرانی را برای خاندان رسول خدا صلیاللهعلیهوآله به ارمغان آورد.
اگرچه حضرت ابراهیم علیه السلام در همان دوران کودکی دار فانی را وداع گفت، اما میلاد او سبب شد تا حضرت ماریه سلام الله علیها در تاریخ اسلام برای همیشه به لقب شریف «امابراهیم» ملقب گردند.
پس از آن، اتهامی ناروا به ساحت پاک این بانو نسبت داده شد، اما بررسی منصفانه و حقیقتیابی حضرت امیرالمؤمنین امام علی علیهالسلام برای همیشه پوچی این تهمت را آشکار ساخت.
در نزد مفسران شیعه، آیات افک در سوره نور در پیوند با این رویداد نازل شده است، در حالی که اکثریت اهل تسنن آن را به ماجرای افک مرتبط با عایشه منسوب میدانند؛ با این حال، هر دو مکتب فکری بر این حقیقت همپیمانند که حضرت ماریه سلاماللهعلیها بانویی پاک، با عفت و بلندمرتبه بودهاند.
شواهد تاریخی گواهی میدهند که حضرت ماریه سلاماللهعلیها از شرف همسری رسول خدا صلیاللهعلیهوآله برخوردار بودند؛ احکام حجاب درباره ایشان جاری بود و رسول خدا صلیاللهعلیهوآله پیوند خویشاوندی خود با مردم مصر را از طریق این ازدواج گرامی داشتند.
پس از شهادت پیامبر خدا صلی الله علیه و آله نیز حضرت ماریه سلام الله علیها مانند دیگر همسران مطهر ایشان، همواره در جایگاهی رفیع از حرمت و احترام قرار داشتند.
پس از شهادت رسول خدا صلیاللهعلیهوآله، حضرت ماریه سلاماللهعلیها روزگار مابقی را در زهد، عبادت و گوشهگزینی سپری کردند.
سرانجام در محرمالحرام سال شانزدهم هجری، ایشان از این سرای فانی رخت بربستند و در بقیع به خاک سپرده شدند؛ جایی که آرامگاهشان یادآور فصلی درخشان از تاریخ اسلام برای مؤمنان است.
زندگانی پربرکت حضرت ماریه قبطیه سلاماللهعلیها جلوهگاهی زیبا از صبر، عفت، وفاداری، اخلاص، تقوا و تسلیم در برابر رضای الهی است.
ایشان با سکوت، پایداری و طهارت نفس ثابت کردند که معیار راستین تقرب به برگزیدگان الهی، تبار، ملیت یا جغرافیا نیست؛ بلکه ایمان، اخلاص و عظمت منش است.
از همین رو، نام و یاد مبارک ایشان در تاریخ اسلام همواره با عزت، احترام و فضیلت زنده خواهد ماند و برای مؤمنان، بهویژه زنان مسلمان، تا ابد چراغی روشنگر خواهد بود.
