روز جهانی اینترنت و چالش‌های دسترسی به شبکه آزاد؛ ابزاری حیاتی برای حیات بشری در مواجهه با اعمال محدودیت‌های دولتی
روز جهانی اینترنت و چالش‌های دسترسی به شبکه آزاد؛ ابزاری حیاتی برای حیات بشری در مواجهه با اعمال محدودیت‌های دولتی
هم‌زمان با ۲۹ اکتبر، روز جهانی اینترنت و سالگرد ارسال نخستین پیام الکترونیکی میان دو رایانه در سال ۱۹۶۹، کارشناسان بر اهمیت غیرقابل‌انکار این شبکه در زندگی روزمره جامعه جهانی و خطرات ناشی از اختلال و محدودیت بر حیات اقتصادی و اجتماعی جوامع تأکید می‌کنند.
امروزه اینترنت به یکی از بنیادی‌ترین ابزارهای زندگی بشر تبدیل شده است، به گونه ای که ادامه حیات روزمره، فعالیت‌های اقتصادی، ارتباطات اجتماعی و حتی خدمات درمانی بدون آن عملاً غیرممکن به نظر می‌رسد.
این شبکه جهانی نه تنها بستری برای تبادل اطلاعات، بلکه شریان حیاتی جوامع مدرن برای آگاهی‌بخشی و توسعه عدالت اجتماعی در سطح بین‌المللی است.
بر اساس گزارش سازمان دیده‌بان نت‌بلوکس، اتکای روزافزون جوامع به ارتباطات دیجیتال موجب شده است تا هرگونه قطعی یا محدودیت‌سازی در دسترسی به اینترنت، خسارات جبران‌ناپذیری به کسب‌وکارهای خرد و کلان وارد کند.
در سال‌های اخیر، هم‌زمان با گسترش نقش اینترنت در آگاهی‌بخشی عمومی، برخی از حکومت‌های تمامیت‌خواه برای رسیدن به اهداف سیاسی و کنترل جریان آزاد اطلاعات، در موارد متعدد دست به قطع یا انحراف این شریان حیاتی زده‌اند.
بر اساس گزارش مجمع حاکمیت اینترنت سازمان ملل متحد، دسترسی پایدار و بدون قطعی به شبکه جهانی ارتباطات به عنوان یکی از حقوق اساسی بشر و ابزاری برای تحقق عدالت و کرامت انسانی شناخته می‌شود.
بومی‌سازی بسترها یا قطع کامل ارتباطات بین‌المللی از سوی برخی دولت‌ها، علاوه بر آسیب به زیرساخت‌های رفاهی، شهروندان را از دسترسی به دانش روز و ارتباط با جهان محروم می‌سازد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، نهادهای مدافع حقوق بشر و فعالان حوزه فناوری در روز جهانی اینترنت بار دیگر از تمامی کشورها خواسته‌اند تا با تضمین امنیت سایبری و پایداری شبکه، آزادی دسترسی به اینترنت را پاس بدارند و از به‌کارگیری ابزارهای محدودکننده به عنوان گزینه‌ای برای مواجهه با چالش‌های داخلی خودداری کنند.
علاوه بر این، بر اساس گزارش اتحادیه بین‌المللی مخابرات، شکاف دیجیتالی میان کشورهای در حال توسعه و جوامع پیشرفته همچنان یک چالش بزرگ محسوب می‌شود و اعمال محدودیت‌های ساختاری بر شبکه، این نابرابری آموزشی و اقتصادی را عمیق‌تر می‌سازد.
از این رو، حفظ پایداری جریان آزاد اطلاعات نه تنها ضامن حقوق اساسی شهروندان است، بلکه پیش‌شرط اصلی برای رشد علمی، همبستگی اجتماعی و توسعه پایدار اقتصادی در جهان معاصر به شمار می‌رود.
