گرامیداشت روز جهانی کار شایسته؛ تأکید بر دستمزد منصفانه، امنیت شغلی و کرامت نیروی کار در آموزه‌های اسلامی
گرامیداشت روز جهانی کار شایسته؛ تأکید بر دستمزد منصفانه، امنیت شغلی و کرامت نیروی کار در آموزه‌های اسلامی
هم‌زمان با هفتم اکتبر و گرامیداشت «روز جهانی کار شایسته»، کنفدراسیون بین‌المللی اتحادیه‌های کارگری بر لزوم ارتقای شاخص‌های استانداردهای کاری، امنیت فیزیکی و روانی در محیط شغلی و تحقق دستمزد منصفانه تأکید کرد.
رویکردی که بنیادهای مفهومی آن در آموزه‌های قرآنی و روایات اهلبیت علیهم‌السلام نیز به عنوان نقشه راه عزت انسانی ترسیم شده است.
هفتم اکتبر هر سال به عنوان «روز جهانی کار شایسته» (Decent Work)، فرصتی جهانی برای بازخوانی حقوق نیروی کار و ارتقای شاخص‌های شغلی است.
این مفهوم که از سوی کنفدراسیون بین‌المللی اتحادیه‌های کارگری (ITUC) حمایت می‌شود، بر چهار پایه اصلی شامل ایجاد اشتغال مولد، رعایت حقوق بنیادین، گسترش حمایت‌های اجتماعی و تقویت گفت‌وگوی اجتماعی استوار است.
گرامیداشت این مناسبت، بستر مناسبی برای بررسی چالش‌های جهان معاصر از جمله عدم امنیت شغلی، دستمزدهای ناکافی در برابر تورم و شرایط کاری نامناسب به شمار می‌رود.
تأمین «کار شایسته» یک ضرورت اخلاقی و حقوقی است.
نیروی کار شریان حیاتی توسعه به شمار می‌رود و ایجاد امنیت شغلی مستقیماً بر رفاه عمومی و کاهش نرخ فقر تأثیر می‌گذارد.
عدم پایبندی به قوانین ایمنی و پرداخت‌های عادلانه، آسیب‌های جبران‌ناپذیری بر سرمایه انسانی وارد می‌سازد.
از این رو، اتحادیه‌های کارگری بین‌المللی از دولت‌ها می‌خواهند سیاست‌های خود را به سمت پشتیبانی واقعی از نیروی کار سوق دهند.
در آموزه‌های قرآن کریم و روایات اهلبیت علیهم‌السلام، کار و تلاش بستری برای تکامل روحی و اخلاقی انسان تلقی شده است.
قرآن کریم بر رابطه مستقیم تلاش انسانی و نتیجه آن تأکید دارد؛ چنان‌که در آیه 39 سوره نجم می‌فرماید: «وَأَنْ لَیْسَ لِلْإِنْسَانِ إِلَّا مَا سَعَى» (و اینکه برای انسان چیزی جز حاصل تلاش او نیست).
همچنین در آیه 26 سوره قصص، هنگام توصیف ویژگی‌های یک نیروی کار شایسته، دو اصل بنیادی مطرح می‌شود: «إِنَّ خَیْرَ مَنِ اسْتَأْجَرْتَ الْقَوِیُّ الْأَمِینُ» (بهترین کسی که می‌‌توانی به کار گیری، فرد توانمند و امین است) که نشان‌دهنده اهمیت تخصص و اخلاق حرفه‌ای است.
در روایات اهل بیت علیهم السلام نیز ستم بر کارگر و نادیده گرفتن حقوق وی از بزرگ‌ترین گناهان شمرده شده است.
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله می‌فرمایند: «أَعْطُوا الْأَجِیرَ أَجْرَهُ قَبْلَ أَنْ یَجِفَّ عَرَقُهُ» (حق کارگر را پیش از آنکه عرقش خشک شود، بپردازید)؛ توصیه‌ای صریح که لزوم پرداخت به‌موقع دستمزد را تبیین می‌کند.
امیرالمومنین حضرت علی علیه‌السلام نیز در فرمان خود به مالک اشتر، بر رعایت حال کارگران و تأمین معیشت آنان برای حفظ کرامت انسانی تأکید ورزیده‌اند.
