روز جهانی آگاهی از لکنت زبان؛ ضرورت تغییر نگرش جامعه، حمایت از لکنت‌زبانان و بازخوانی سیره قرآن و اهل‌بیت علیهم‌السلام در برخورد با لکنت و زبان‌آوری
روز جهانی آگاهی از لکنت زبان؛ ضرورت تغییر نگرش جامعه، حمایت از لکنت‌زبانان و بازخوانی سیره قرآن و اهل‌بیت علیهم‌السلام در برخورد با لکنت و زبان‌آوری
بیست‌ودوم اکتبر مصادف با «روز جهانی آگاهی از لکنت زبان» است؛ مناسبتی بین‌المللی که هدف بنیادین آن اصلاح باورهای نادرست عمومی، کاهش فشارهای روانی بر مبتلایان به این اختلال گفتاری و ترویج رفتار صبورانه و همدلانه در سطح جامعه است.
لکنت زبان یک اختلال پیچیده گفتاری در روان بودن کلام است که میلیون‌ها نفر را در سرا سراسر جهان تحت تأثیر قرار می‌دهد.
این چالش اگرچه زمینه‌های زیست‌شناختی و عصب‌شناختی دارد، اما بازتاب‌های اجتماعی و روانی آن به مراتب سنگین‌تر است.
بسیاری از افراد مبتلا به لکنت، بیش از آنکه از دشواری در ادای کلمات رنج ببرند، از قضاوت‌های شتاب‌زده، قطع کلام، صبوری نکردن مخاطبان و رفتارهای تحقیرآمیز جوامع آسیب می‌بینند.
از این‌رو، روز جهانی آگاهی از لکنت زبان فرصتی است برای یادآوری این اصل که کرامت انسانی افراد هرگز به میزان روانی گفتار آنان وابسته نیست.
در فرهنگ و آموزه‌های اسلامی نیز توجه ویژه‌ای به سلامت روان، حفظ حرمت انسان‌ها و برخورد کریمانه با تفاوت‌های فردی شده است.
قرآن کریم در آیات متعدد به اهمیت گفتار و نفوذ کلام می‌پردازد. بارزترین نمونه قرآن در این زمینه، دعای حضرت موسی علیه‌السلام هنگام بعثت و مواجهه با فرعون است؛ آنجا که در آیات 27 و 28 سوره طه از خدای متعال می‌خواهد: «وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّن لِّسَانِی * یَفْقَهُوا قَوْلِی» (و گره از زبانم بگشای تا سخنم را بفهمند).
این درخواست قرآنی نشان می‌دهد که وجود گره یا دشواری در کلام، مانعی برای نیل به عالی‌ترین مدارج انسانی، پیامبری و مسئولیت‌های بزرگ اجتماعی نیست.
قرآن کریم با نقل این دعا آموزه‌ای ارزشمند را یادآور می‌شود: لکنت زبان نه نقص شخصیتی است و نه نشانه‌ای از ضعف اندیشه، بلکه ابزاری است که با صبر، تمرین و توکل قابل مدیریت است.
همچنین در روایات اهل‌بیت علیهم‌السلام بر حفظ آبروی مؤمن، پرهیز از تمسخر و شتاب‌زدگی در شنیدن سخن دیگران تأکید فراوان شده است.
پیامبر خدا صلى الله علیه و آله فرموده‌اند: «بزرگ‌ترین خیانت این است که به برادرت سخنی بگویی و او تو را تصدیق کند، در حالی که تو به او دروغ گفته باشی یا او را تحقیر کنی.»
در سیره معصومین علیهم‌السلام، گوش دادن صبورانه به سخن مخاطب و اجازه دادن به او برای بیان کامل مقصودش، از آداب اساسی معاشرت شمرده می‌شود.
امیرالمؤمنین حضرت علی علیه‌السلام نیز صبوری در شنیدن را از نشانه‌های عقل و ادب دانسته و برخورد متواضعانه با دیگران را سفارش فرموده‌اند.
آموزه‌های دینی و یافته‌های علمی مدرن هر دو بر یک اصل استوارند: افراد دارای لکنت بیش از درمان‌های پزشکی، به «محیطی پذیرا، صبور و بدون قضاوت» نیاز دارند.
برآوردن این نیاز با صبوری حین گفتگو و قطع نکردن کلام آنان محقق می‌شود.
